Luật Ban Hành Văn Bản Quy Phạm Pháp Luật 2025 (số 64/2025/QH15), được Quốc hội thông qua ngày 19/2/2025 và có hiệu lực từ ngày 1/4/2025, là một bước tiến quan trọng trong việc hoàn thiện khung pháp lý cho quy trình xây dựng và ban hành văn bản quy phạm pháp luật (VBQPPL) tại Việt Nam. Luật này nhằm khắc phục các điểm nghẽn về thể chế, đảm bảo tính minh bạch, đồng bộ và khả thi trong hệ thống pháp luật.

Những điểm mới nổi bật

1. Bỏ thẩm quyền ban hành VBQPPL của chính quyền cấp xã: Luật mới quy định Hội đồng nhân dân (HĐND) và Ủy ban nhân dân (UBND) cấp xã không còn thẩm quyền ban hành VBQPPL, giảm từ 15 xuống 14 chủ thể có thẩm quyền. Điều này giúp đơn giản hóa hệ thống văn bản pháp luật và tránh chồng chéo trong quản lý hành chính.

2. Bổ sung hình thức nghị quyết quy phạm pháp luật của Chính phủ: Luật cho phép Chính phủ ban hành nghị quyết quy phạm pháp luật để kịp thời giải quyết các vướng mắc trong thực tiễn quản lý nhà nước, đồng thời thúc đẩy phát triển kinh tế – xã hội trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ.

3. Tham vấn chính sách: Một điểm mới quan trọng là bổ sung hình thức lấy ý kiến thông qua tham vấn chính sách. Điều này đảm bảo các cơ quan soạn thảo thu thập ý kiến từ người dân, doanh nghiệp và các tổ chức, từ đó nâng cao chất lượng chính sách và tính khả thi của văn bản pháp luật.

4. Tăng tính minh bạch và dân chủ: Luật yêu cầu các cơ quan soạn thảo phải công khai, tiếp thu và giải trình đầy đủ ý kiến đóng góp từ các bên liên quan, đảm bảo tính hợp hiến, hợp pháp và thống nhất với hệ thống pháp luật.

Ý nghĩa của luật

Luật này không chỉ đơn giản hóa quy trình lập pháp mà còn tạo động lực cho sự phát triển kinh tế – xã hội, đảm bảo quyền con người, bình đẳng giới và phù hợp với các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên. Việc bỏ thẩm quyền cấp xã và bổ sung tham vấn chính sách giúp hệ thống pháp luật gần gũi hơn với thực tiễn, đồng thời khuyến khích sự tham gia của người dân vào quá trình xây dựng pháp luật.